Барлық ғылыми ұйымдардың қызметкерлері 56 күн демалыс алады: Тоқаев заңға қол қойды

Бұл туралы 2026 жылғы 24 маусымда Ақорданың Telegram-каналынан белгілі болды:

"Мемлекет басшысы "Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне ғылым, ғылымды қажетсінетін аумақтар, әлеуметтік қамсыздандыру, білім беру, денсаулық сақтау және әскери қызмет мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы"Қазақстан Республикасының Заңына қол қойды.

Заң ғылымды дамытудың тиімді және тұтас моделін қалыптастыруға, ғылыми нәтижелерді нақты экономикаға енгізуге және елдің ғылыми-технологиялық дамуын жаңа деңгейге шығаруға бағытталған. Сонымен қатар, заң ғылым, денсаулық сақтау, әлеуметтік сала және әскери қызмет мәселелерін қамтиды.

Заң ғылымды қажет ететін аумақтарды құруды көздейді. Мұндай аумақтар ғылыми қалашықтар немесе ғылыми-технологиялық парктер түрінде құрылатын болады және ғылымның, технологиялардың және жоғары технологиялық өндірістердің шоғырлануын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Олардың құқықтық мәртебесі, басқару тетіктері, қаржыландыру көздері және мемлекеттік қолдау шаралары айқындалды. Сондай-ақ салықтық ынталандыру, арнайы экономикалық аймақтар режимін қолдану мүмкіндігі, Мемлекеттік-жекешелік әріптестік тетіктері, сондай-ақ кадрлар даярлауға мемлекеттік тапсырысты орналастыру көзделген.

Маңызды бағыттардың бірі ғылымды қаржыландыру жүйесін жетілдіру болып табылады. Сондықтан заңда ғылыми жобаларды іске асырудың нақты тәртібі белгіленеді, бұл ретте жобалардың мерзімдері шарт жасалған сәттен бастап жұмыстардың бүкіл циклін қамтитын болады. Бұл ғылыми зерттеулерді тұрақты қаржыландыруды қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.

Бұдан басқа, тәжірибелік-конструкторлық әзірлемелерді қаржыландыру, Халықаралық ғылыми ынтымақтастық шеңберінде бірлескен жобаларды қолдау және ғылыми нәтижелерді коммерцияландыру жөніндегі шаралар күшейтілуде. Нәтижесінде ғылыми зерттеуден бастап оның нәтижелерін өндіріске енгізуге дейінгі толық цикл қалыптастырылады. Сондай-ақ, конкурстардың нәтижелерін жариялау мерзімдерін белгілеу, жобалардың құнын негіздеу және қаржыландыру көлемін бекіту тәртібін нақтылау көзделеді.

Ғылыми инфрақұрылымды дамыту және оны цифрландыру көзделеді. Заңмен ұжымдық пайдалану зертханалары институты енгізіледі. Бұл ғылыми жабдықтарға тең қолжетімділікті қамтамасыз етуге, инфрақұрылымды пайдалану тиімділігін арттыруға және артық шығындардың алдын алуға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, студенттер мен жас зерттеушілерге ғылыми инфрақұрылымды кеңінен пайдалану мүмкіндігі беріледі. Бұл ғылымның бірыңғай цифрлық кеңістігін қалыптастыруға ықпал етеді.

Сондай-ақ, заңда Академияның институционалдық тұрақтылығын қамтамасыз етуге бағытталған нормалар енгізіледі. Атап айтқанда, оның мүліктік базасы, басқару тетіктері және стратегиялық зерттеулер жүргізу жөніндегі өкілеттіктері нақтыланады.

Заң аясында ҚР Президенті жанындағы Ұлттық Ғылым академиясының ғылым мәселелері бойынша жетекші ғылыми ұйым және қазақстандық ғылымның болашағын айқындайтын негізгі орталық ретіндегі рөлі күшейтілуде. Ғылымның жай-күйі мен даму үрдістері туралы жыл сайынғы Ұлттық баяндама дайындалатын болады.

Заңнамалық деңгейде ғалымдардың құқықтары, академиялық еркіндік және еңбекақы төлеудің бірыңғай тәсілдері бекітіледі. Бұдан басқа, барлық ғылыми ұйымдардың қызметкерлеріне жыл сайынғы 56 күндік еңбек демалысын тарату көзделеді. Заң Денсаулық сақтау саласындағы маңызды өзгерістерді де қарастырады. Атап айтқанда, дәрілік заттарды тіркеу рәсімдері оңтайландырылады және кешенді мемлекеттік қызмет енгізіледі. Бұл тіркеу мерзімін екі еседен астам қысқартуға мүмкіндік береді. Бұдан басқа, дәрілік препараттардың сапасын бақылау күшейтіледі, ал референт-орталықтар құру медициналық көмектің сапасын арттыруға бағытталған.

Ұзақ уақыт кома жағдайында болған азаматтардың құқықтарын қорғау мақсатында олардың туыстарына мүгедектікті ресімдеуге өтініш беру мүмкіндігі беріледі.