2025 жылы Қазақстанда балаларға арналған жәрдемақы қалай өзгерді: негізгі сандар

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің (Еңбекмині) 17 ақпандағы баспасөз қызметінің деректеріне сәйкес:

"2025 жылдың қаңтарында республикалық бюджеттен 6 млрд теңге сомасына 33,7 мың адам бала тууға жәрдемақы алды".

Айта кету керек, бұл жәрдемақы талап етілуі мүмкін:

- Қазақстанда тұрақты тұратын азаматтар,
- қандастар,
- туылған, асырап алынған, сондай-ақ қамқорлыққа алынған балалары бар шетелдіктер.

Тірі туылған, асырап алынған, сондай-ақ қорғаншылыққа алынған балалары, өгей балалары бар адамдар (отбасылар), егер олар басқа ата-анасының отбасында ескерілмесе, бала күтімін жүзеге асыратын адам міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатысушы болып табылмайтын жағдайларда күтім бойынша жәрдемақы алуға құқылы.

Есепті кезеңде 1,5 жасқа толғанға дейін бала күтімі бойынша жәрдемақыны 3,6 млрд теңге сомасына 123 мың адам алды.

Бала тууға және бала күтіміне арналған мемлекеттік жәрдемақылардың мөлшеріне келетін болсақ, олар республикалық бюджет туралы заңмен тиісті қаржы жылына бекітілген айлық есептік көрсеткішке (АЕК) байланысты белгіленеді.

2025 жылдың басынан бастап мемлекеттік жәрдемақылардың мөлшері 6,5% - ға индекстелген.

Қазіргі уақытта баланың тууына арналған жәрдемақы мөлшері:

- бірінші, екінші, үшінші балаға - 38 АЕК немесе 149 416 теңге;
- төртінші және одан да көп балаға-63 АЕК немесе 247 716 теңге.

Бала 1,5 жасқа толғанға дейін оған күтім жасау жөніндегі жәрдемақы ай сайын мынадай мөлшерде төленеді:

- бірінші балаға - 5,76 АЕК немесе 22 648 теңге;
- екінші балаға-6,81 АЕК немесе 26 777 теңге;
- үшінші балаға-7,85 АЕК немесе 30 866 теңге;
- төртінші және одан да көп балаға-8,90 АЕК немесе 34 995 теңге.

Бұдан басқа, МӘСҚ-дан жүктілігі және босануы бойынша демалыстың барлық күндеріне жұмыс істейтін азаматтарға жүктілікке және босануға, жаңа туған баланы (балаларды) асырап алуға байланысты табысынан айырылу жағдайы бойынша әлеуметтік төлем тағайындалады.

"Төлем мөлшері жүктілікке және босануға байланысты демалыс күніне дейінгі соңғы 12 айда МӘСҚ – ға әлеуметтік аударымдар жүргізілген орташа айлық табысқа және еңбекке жарамсыздық күндерінің санына байланысты", - деп қосты мамандар.

Бұл біржолғы төлемді жыл басынан бері жалпы сомасы 33,3 млрд теңгеге 23,6 мың адам алды, бұл 2024 жылдың ұқсас кезеңіндегі сомадан 4% - ға артық.

Тағайындалған төлемнің орташа мөлшері 1 714 618 теңгені құрады.

Бұдан басқа, МӘСҚ-дан әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатысушыға бала туған күннен бастап бір жарым жасқа дейінгі бала күтіміне байланысты табысынан айырылу жағдайы бойынша ай сайынғы әлеуметтік төлем тағайындалады. Төлем мөлшері соңғы 2 жылда МӘСҚ-ға әлеуметтік аударымдар жүргізілген орташа айлық табыстың 40% -. құрайды.

Екі және одан да көп бала туған кезде төлем әрбір балаға жеке тағайындалады.

"2025 жылы бұл төлем 24,2 мың адамға тағайындалды, ай сайынғы орташа төлем мөлшері 93 740 теңгені құрады. Төлем 37,2 млрд теңге сомасына жүргізілді, бұл 2024 жылдың осы кезеңіндегі сомадан 21% - ға артық",-деді ҚР ЕХӘҚМ баспасөз қызметі.