Оқиғалар лентасы
- "Жыл еріктісі" халықаралық сыйлығына өтінімдерді қабылдау басталды
- Қарағанды хайуанаттар бағы арқылы күзетшілердің ізі "төселеді"
- Қазақстандықтар БЖЗҚ-дан ақша алуды жалғастыруда
- Қазақстанда кітапханаларға арналған жаңа ақпараттық портал іске қосылды
- Майқұдық апатының егжей тегжейлері белгілі болды
- Қазақстанда сыртқы жарнама бағасын көтергісі келді
- Қазақстан қылмыстық қызметпен байланысты криптокошелькаларды есепке алу ережесін бекітті
- Қарағанды облысынан келген 41 спортшы Азия ойындарында өнер көрсетеді
- "Өздері үшін" есірткі үшін қылмыстық жаза алынып тасталуы мүмкін
- Арнайы әлеуметтік қызметтерді қаржыландыру тәртібін Қазақстанда өзгерткісі келеді
- Қазақстан мектептерде жаңа тәрбие ортасын қалай қалыптастырады
- Қарағандыда Соқыр өзенінің арнасының 23 шақырымы тазаланады
- Қазақстан 2030 жылға қарай тоғыз аппараттан тұратын халықаралық спутниктік топтаманы жинайды
- "Біз қазір бәрінен қорқамыз": Қос кісі өлтіруден кейін" Оптимист " саяжай қоғамында не болып жатыр
- Саяқ кентінде бес көшедегі жолдар жөнделуде
- Мыңдаған қазақстандықтардың денсаулығына байланысты құқықтары алынып тасталды
- Осакаров ауданында үш ірі өрт болды
- Қазақстанда көлікке электрондық паспорттарды ресімдеу тәртібі қайта қаралады
- ТШО бұрғылау саласындағы қазақстандық қамтуды дамыту нәтижелерін ұсынды
- Қазақстан денсаулық сақтау министрлігі вакцинацияның маңыздылығын еске салды
- Даладан Байқоңырға дейін: Қарағандыда көркем фотосуреттер көрсетіледі
- Қазақстанда жануарларға арналған баспана жұмысының жаңа Ережелері бекітілді
- Емтихан тапсырусыз және қайта оқытусыз: Қазақстан мен Қытай жүргізуші куәлігі туралы келісті
- Қарағандыда Жастар кітапханасы ашылды
- 8 қыркүйек: Халықаралық сауаттылық күні және Қазақстан мен әлемнің басқа да оқиғалары
- 8 қыркүйек: Қарағанды мен облыста жылы және құрғақ ауа райы күтілуде
- Қазақстандағы ТЖМ қызметкерлеріне ақшалай үлес төлемдерінде не өзгереді
- 9 жылдан кейін: Қарағанды облысында сотталған адам туыстарымен кездесті
- Қазақстанда Отбасы күніне арналған апта басталды
- Тоқаев мәдениет және ақпарат министрінің алдында басым міндеттерді белгіледі
- Қазақстанның балабақшалары жалған тәрбиеленушілер үшін ваучерлік жүйеден шығарылуы мүмкін
- Қазақстанда перзентханаларды тексеру қыркүйек айының соңына дейін ұзартылды
- Қазақстандағы ғылыми әзірлемелер жаңа жолмен бағаланатын болады
- Қазақстанда бағаның маусымдық төмендеуі байқалады
- Қарағандылықтар орталық футболдан әлем чемпионатында үздік үштікке енді
- Нотариустардың тегін қызметтері: Конституциялық Сот норманы тексереді
- Колледж студенттерін нашар үлгерімі үшін стипендиядан айыру заңды ма
- Қазақстанда мектеп оқулықтары қалай тексеріледі
- FPV-дрондар, шеру және қоян-қолтықой: Қарағандыда крап берет сынақтары қалай өтті
- Президент экология және табиғи ресурстар министріне бірқатар тапсырмалар берді
- "Сарыарқа" Қазақстан чемпионатының матчында "Ақтөбені" жеңді
- Қазақстанда 11 мың шақырымға жуық жол құрылыспен және жөндеумен қамтылған
- Қарағандыда саяжай алабында екі адамды өлтірді деген күдікті ұсталды
- Финонченко "Шахтер" КПЛ-ге оралғаннан кейін бірінші орын үшін күрес туралы мәлімдеме жасады
- "Назар аударыңыз, балалар!": полиция оқушылардың қауіпсіздігін бақылауды күшейтті
- "Шахтер" команданы Бірінші лигада қалдырады және күшейту жоспарларын шешеді
- Демалыс күндері Қарағанды облысында жүзге жуық қауіпті жағдай орын алды
- Тоқаев Қазақстан Вице-Президентінің өкілеттігін бекітті
- Қарағандыда Қазақстан көшесіндегі тұрғындар өз үйлерінің үйінділерінің астында қалудан қорқады
- ІІМ-де шетел азаматтығын алу кезіндегі іс-қимыл тәртібі түсіндірілді
- Қазақстандағы әскери қызметшілер жұмыстан шығарылғанға дейін алты ай бұрын жаңа жұмысқа дайындалғысы келеді
- Теміртауда бес жасар қыз терезеден құлағаннан кейін қайтыс болды
- Тоқаев Қазақстан құрамасын көшпенділер ойындарындағы жеңісімен құттықтады
- Қазақстандықтар зейнетақы жинақтарының 100% -ные жеке қолына бере алады-түзетулер күшіне енді
- 7 қыркүйек: таза ауа, қазақстандық жаңалықтар және әлемдік тарих беттері
- "Ғалымдар оның шығу тегін білмейді". Қазақстандықтар қыркүйек айында сирек кездесетін жұлдыздардың құлауын көреді
- Қазақстанда қанша шетелдік жұмыс істейді және олар қайдан келді
- Маринадталған қияр джемге қарағанда арзан: қазақстандықтар дайындамаларға қанша ақша жұмсайды
- ChatGPT дәлірек жауап алу үшін қазақ мәдениеті мен дәстүрлерін түсінуге үйретеді
- Шетелдіктерге арналған Казино Қазақстанның алты облысында ашыла алады
- Қазақстанның шығармашылық жоғары оқу орындары мен колледждерінде жаңа мамандықтар пайда болды
- Қазақстанда "Қала хикаялары" қалалық проза байқауы басталды
- Қазақстанда тауарлар мен қызметтердің бағасы ең күшті өскен жерде
- Қазақстандық ғалымдар дрондарды ауыл шаруашылығына пайдалы жәндіктерді қоныстандыруға үйретті
- Қазақстанның білім беру саласындағы қызмет көлемі 2 трлн теңгеден асты
- Қазақстанда дәрі-дәрмек өндірісі үш жылда 37% - ға өсті
- Қарағандының Майқұдық қаласында таңертең апат болды
- Төрт туроператорды ҚМДБ 2027 жылы қажылықты ұйымдастыру үшін таңдады
- Қазақстанда 5 жастан 9 жасқа дейінгі әрбір төртінші баланың артық салмағы бар — денсаулық сақтау министрлігінің деректері
- Қазақстанның денсаулық сақтау саласындағы қызмет көлемі 1 трлн теңгеден асты
- Неліктен Temu қазақстандықтардан 16% ҚҚС ала бастады: МКК түсіндірмелері
- Қазақстанда жүрекке қандай күрделі операциялар жасалады
- Қазақстанның түрлі қалаларында смартфонды жөндеу қанша тұрады
- Қазақстандағы жаңа автомобильдердің 70% - ы несиеге сатып алады3
- Қазақстанда жүрек ауруынан болатын өлім-жітім төмендеді
- Қазақстан шытырман оқиғалы туризмді дамыта бастайды
- Қазақстанның Әуе қорғанысы АИ элементтері бар басқару жүйелерін сынады
- Егер көршілердің балалары түнде шу шығарса, қазақстандықтарға не істеу керек
- Екі жыл ішінде Қазақстанда 54 жаңа кен орны ашылды
- Несиелер, гранттар және кәсіп: Қазақстандағы мерзімді басылымдар үшін не қарастырылған
- Қазақстанда алғаш рет ИКАО ның авиациялық қауіпсіздік жөніндегі жаһандық кездесуі өтеді
- Кредиттік тарих дегеніміз не және ол Қазақстанда қанша сақталады
- Қазақстанда ЖК саны күрт қысқарды
- Бразилия Қазақстанға мал шаруашылығында эмбрионалды технологияларды бірлесіп дамытуды ұсынды
- Неліктен өзіңізге интернет диагнозын қоюға болмайды
- Өңдеу өнеркәсібі алғаш рет Қазақстанда өндірісті тұрақты айналып өтті
- Су мамандықтары бойынша гранттар саны төрт есеге жуық өсті
- Қазақстанда психологтардың тізілімі құрылады
- Қазақстандық аграршылар 7,7 млн тонна астық бастырды
- Қазақстанның өзендері мен су айдындарының жағасынан 1,5 мың тонна қоқыс шығарылды
- Қазақстанның тау кен өндіру саласын жаңғыртуға 530 млрд теңгеден астам қаражат жұмсалды
- Қазақстанда балалардың әл-ауқат индексі 61,5 балға жетті
- Қазақстанда қайта жаңғыртудан кейін бірден бес теміржол вокзалы ашылды
- Қазақстанның ірі қаласынан Армения мен Түркияға рейстер іске қосылады
- Қазақстанда қылмыс деңгейі төмендеуде
- Әлеуметтік желілер мен агрессивті жарнама оқушылардың санасына қалай әсер етеді
- 78,6 млрд долларға 215 жоба Қазақстанның жаңа инвестициялық цикліне енді
- Қазақстан мен БҰҰ құқық қорғау органдарын даярлау орталығын құруды пысықтайды
Сауалнама
- Әрине. Ол қазірдің өзінде қалтасын айтарлықтай ұрады;(601)
- Мен айырмашылықты сезбедім/а(1411)
Карлаг: история, которую нельзя забывать
Немалая часть истории становления Казахстана пришлась на жесточайшие годы Сталинских репрессий. За годы правления Сталина в Казахскую ССР было депортировано помимо огромного числа граждан СССР, 800 тысяч немцев, 102 тысячи поляков, 19 тысяч корейских семей, 507 тысяч представителей народов Северного Кавказа. За годы репрессий в лагеря Казахстана было сослано более 5 миллионов человек.
С 1930 по 1953 годы на территории Казахской АССР располагался один из крупнейших в СССР исправительно-трудовых лагерей — Карлаг. Об истории этого учреждения уже написано немало книг и статей, в том числе со слов бывших заключённых и непосредственно самих работников трудового лагеря. Однако на сегодняшний день уже осталось мало тех, кто может рассказать о событиях, происходивших в его стенах от первого лица. Но есть те, кто приложил немало усилий, чтобы зафиксировать события тех лет. Те, кто получал информацию о происходившем в лагере из уст и писем людей, ставших жертвами политического режима. Одна из них - журналист, лауреат премии Союза журналистов Казахстана 2002 года за книгу «Карлаг. По обе стороны "колючки"», автор трех книг о Карлаге, редактор-составитель «Книги скорби. Расстрельные списки» по Карагандинской области Екатерина Кузнецова.
(1).jpg)
Фото: inkaraganda.kz
Годы великого обмана
Екатерина Борисовна родилась в 1938 году. Жизнь в советском союзе представляла себе только по книгам и фильмам, так как родилась в Даляне, Китае, и только в 1954 году её отец принял решение вернуться с семьёй на историческую родину. В 1961 году она окончила факультет журналистики в КазГУ им. Кирова в Алма-Ате и по распределению попала в областную молодежную газету «Комсомолец Караганды», а немного позже в областную газету «Индустриальная Караганда», где после проработала долгое время. В те годы, как рассказывает журналист, слово “Карлаг” не звучало нигде. Люди, которые отбывали там наказание, вышли на свободу, стали жить в Караганде, в городах-спутниках. Многие работали преподавателями в школах, вузах, университетах. Но о лагере, о том, что происходило за его стенами, о том, как люди проводили там по 10 -15 лет, никто ничего не рассказывал. Даже по прошествии двадцати лет после его закрытия, все разговоры о Карлаге были под строгим запретом.
- Когда я начала работать в журналистике, об этом вообще не говорили, хотя я окончила университет в 1961 году, и это было время “хрущёвской оттепели”. Помню, тогда опубликовали рассказы Солженицына, в том числе рассказ «Матрёнин двор», но когда я его прочитала, то не могла поверить, что такое было на самом деле. Это было что-то из области фантастики. Но со временем в Караганде я стала сталкиваться с этими людьми, с теми самыми репрессированными. Они никогда ничего о себе не рассказывали, ни слова о годах, проведённых в лагере, потому что, выходя, они подписывали документ о неразглашении. Подписка была совершенно потрясающе составлена, по большому счёту людям, которые выходили на свободу, разрешалось только дышать. Всё остальное было запрещено. При общении с этими людьми у меня возникало недоумение: они были невероятно образованными, интеллигентными, грамотными, не какие-то там уголовники. Потом был интересен национальный состав: откуда здесь, в Караганде, поляки, чеченцы, финны и ещё множество национальностей. В школах, в университетах были идеальные преподаватели, я помню, что мы слушали их с открытыми ртами, настолько они были образованными. Настолько грамотно была поставлена речь, что сложно было поверить: эти люди пережили репрессии. Но все молчали, если расскажешь – 25 лет. Поэтому, даже после закрытия лагеря ещё долгие годы все жили в страхе. Хотя, конечно, люди знали: те, кто принимал на работу, коллеги, окружение, они знали, откуда этот человек, ведь выходя на свободу, они получали лишь справку. Никаких паспортов, дипломов, свидетельств – только справка. Но, безусловно, они получали работу, не имея на руках подтверждающего документа, потому что каждый, кто жил в те годы, понимал, кого на самом деле отправляли в лагеря. Это была интеллигенция, это были лучшие умы со всего союза, - рассказывает Екатерина Кузнецова.
Правда, как разорвавшаяся бомба
В 1985 году Михаил Горбачёв становится Генеральным секретарем ЦК КПСС, и сразу начинает продвигать идею глобальной перестройки. Во время его правления начинаются перемены и в сфере журналистики: в 1988 году газета «Казахстанская правда» - главное издание страны, на целую полосу, опубликовывает статью под названием «Карлаг» журналиста Виктора Дика. Автор был из ссыльных немцев, и информация в статье была написана со слов его бабушки, дедушки, близкого окружения. Как рассказывает Екатерина Кузнецова, тогда эта новость имела эффект разорвавшейся бомбы.
- Горбачёва можно расценивать по-разному, но он сделал великое дело: он открыл нам рты. Он дал возможность людям говорить правду и узнать правду. В этом его великая заслуга. Когда мы увидели, что целая полоса “казахстанской правды” была посвящена рассказам бывших заключённых Карлага, то на следующий же день продублировали эту полосу в своей газете. В Караганде этот материал получил огромный резонанс. Представьте: половина Караганды – это выжившие от голода казахи, вторая половина – репрессированные русские семьи и их потомки, бывшие сидельцы лагерей, спецпереселенцы, переселённые народы, такие как корейцы, чеченцы, ингуши, поляки и все остальные. И вдруг такой взрыв. Газету раскупили мгновенно, тогда это было 199 тысяч экземпляров, - рассказывает Екатерина Борисовна.
- После этого пошли письма: люди поняли, что можно говорить, - продолжает спикер. - Мы начали публиковать истории этих людей, их было великое множество. Они писали про своих матерей, отцов, про тех, кого расстреляли, писали те, кто сами сидели и вышли на свободу. А мы всё это публиковали. Только в тот год люди поняли, что можно говорить правду. До этого страна жила в двух измерениях: в настоящем и в выдуманном. Все знали своё прошлое, но все его скрывали.
Пять тысяч расстрелянных
Ещё в 1990 году Екатерина Борисовна занимается составлением списка расстрелянных заключённых в Карлаге. Список погибших тогда прислали из Москвы. Это те люди, которые с 1931 по 1951 годы были приговорены органами НКВД к 58-й статье - расстрел. В списке было почти 5 тысяч человек.
- При составлении книги я сделала разбор по национальностям: репрессированные корейцы, немцы, французы, поляки и т.д. Отдельной статьёй были дети. Из разговоров с бывшими сотрудниками лагеря я узнала, как людей отправляли на расстрел: сверху приходила телеграмма, в которой было указано число и направление. К примеру, по первой категории – расстрел – 8 человек. По второй категории – лагерь – 13 человек. Никаких имён и фамилий. А уже выбирали на свой вкус. Люди ни в чём не были виноваты. К ним просто приходили с обыском, потом объявляли врагами народа, забирали и высылали. Не было никаких шпионов. В моём списке есть мальчишка – пионервожатый 8-ой школы, ему было 18 лет. За что его расстреляли? Или 17-летняя трактористка из аула, которая не говорила ни слова по-русски. Она тоже в книге. Причём первые расстрелы начались ещё в 1931-1932 году, и тогда особенно много жертв среди стариков, это сильно бросается в глаза. Логики расстрелов нет никакой, - рассказывает Екатерина Борисовна.

Фото с сайта mira1.ru
Карлаг
Спикер отметила, что Карагандинский лагерь был сельскохозяйственного направления. Его основной задачей было обеспечение карагандинского угольного бассейна сельской продукцией. Также активно развивалось разведение скота. Помещение в Долинке, которое сегодня используется как музей, ранее было зданием главного управления карагандинского исправительно-трудового лагеря НКВД. В нём были сельхоз отделы, промышленные отделы, кабинеты и спецотдел, в котором хранились все документы, а также столовая для служащих. Протяжённость самого лагеря составляла около 300 километров и обслуживалась двумя железнодорожными линиями, по которым привозили заключённых. А входные ворота были на станции Карабас.

Фото сайта kinosaitonlain.ru
- Как-то я спросила у одного из бывших офицеров: «Скажите, в лагере ведь рождались дети, что с ними делали?». Он рассказал, что их держали в отдельном помещении. Когда приходило время кормления, выстраивали мамок, и те должны были накормить детей. Причём главным условием было: 30 мл на каждого. А как? Когда они сами были истощёнными, голодными. В общем, женщины друг друга выручали. А потом детей забирали в детский дом, и никогда не указывали в справках данные отцов, только матерей, - рассказывает Екатерина Кузнецова.
По её словам, заключённых расстреливали на свежем воздухе, недалеко от места, где находилась женская колония. Причём стреляли сразу на кладбище, а тела просто скидывали вниз.
- Недалеко от оперчекистского отдела была комната, без окон и с одной дверью. В эту комнату – 12 квадратных метров привозили заключённых из лагерных отделений. Они стояли там, связанными, целую ночь, а в 4 часа утра к ним приходили. Место расстрела было в районе кладбища, от 149 колонии и до Шахтинска. Сейчас там просто степь, а раньше там были сплошь братские могилы – длинные холмы. Их привозили по 8 или 10 человек и расстреливали. При этом присутствовали всегда трое: судья, начальник следственного отдела и расстрельщик, - рассказала Екатерина Кузнецова.
Подробнее события того времени Екатерина Кузнецова описывает в своих статьях и книгах. Её книги о Карлаге сегодня изданы не только в Казахстане, но и в России и США. Карагандинцы могут ознакомиться с ними в библиотеках города.



vk
facebook
twitter
ok
mail.ru
instagram
youtube

Хабарландырулар
Ауа райы
Медиа
Анықтамалық





