Қазақстандағы дәрігерлік қателік: өтемақыны қалай алуға болады және қанша төленеді

Естеріңізге сала кетейік, медициналық қызметкерлердің кәсіби жауапкершілігін міндетті сақтандыру жүйесі Қазақстанда 2024 жылдың 23 қазанынан бастап жұмыс істейді.

Денсаулық сақтау министрлігі Медициналық бақылау комитетінің мәліметінше, 2026 жылдың 1 қазанына 178 мыңнан астам медицина қызметкерінің кәсіби жауапкершілігі сақтандырылған.

Жыл басынан бері медициналық ұйымдар 1,9 мыңнан астам сақтандыру шартын жасасты. Осы кезеңде 113 сақтандыру төлемі жүргізілді.

"Жүйенің барлық кезеңінде пациенттер мен олардың отбасыларына 500 млн теңгеден астам қаражат төленді", – деп хабарлады Денсаулық сақтау министрлігінің баспасөз қызметі.

Қанша ақша алуға болады

Денсаулық сақтау министрлігі сақтандыру төлемдерінің сомасы "Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы" Кодекспен белгіленгенін түсіндірді.

"Сақтандыру төлемінің мөлшері "Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің 270-4 – бабымен айқындалады және одан кем болмауы тиіс", - делінген ведомствоның жауабында.

Келесі төлем мөлшері қарастырылған:

– мүгедектік белгіленбей зиян келтірілген кезде-нақты шығыстар мөлшерінде, бірақ 300 АЕК-тен аспайтын мөлшерде;

- III топтағы мүгедектік немесе бала мүгедектігі кезінде-500 АЕК;

- II топтағы мүгедектік кезінде-600 АЕК;

- I топтағы мүгедектік кезінде-800 АЕК;

- науқас қайтыс болған кезде-3 000 АЕК.

Төлемнің түпкілікті мөлшері тәуелсіз сараптамалық комиссия мен бірлесіп сақтандыру шартын жасасуға байланысты болады.

Егер емдеу зиян келтірсе, қайда бару керек

Науқасқа бірінші кезекте медициналық көмек көрсетілген ауруханаға немесе клиникаға бару керек.

Бұл мемлекеттік және жеке медициналық ұйымдарға қатысты.

Өтінішті пациенттерді қолдау және ішкі сараптама қызметі тіркейді. Осыдан кейін болған оқиғаның мән-жайын зерттейтін тәуелсіз сараптама комиссиясы құрылады.

"Өтініш Комитеттің аумақтық департаментіне немесе денсаулық сақтау басқармасына да берілуі мүмкін, олар оны тиісті ұйымға жіберуге міндетті", – деп хабарлады Денсаулық сақтау министрлігі.

Бұл ретте медициналық қорытындыларды өз бетінше іздеудің және пациентке құжаттарды жинаудың қажеті жоқ.

"Пациент медициналық құжаттаманы және қорытындыларды өз бетінше жинауға міндетті емес – қажетті мәліметтерді медициналық ұйым сұрайды және ұсынады", - деп түсіндірді ведомствода.

Егер пациенттің басқа мамандардың қосымша құжаттары немесе қорытындылары болса, олар оларды өз бастамасымен ұсына алады.

"Тәуелсіз сарапшылардың жұмысына және осы жүйе шеңберінде өтінішті қарауға байланысты өзге де рәсімдерге ақы төленбейді", - деді Денсаулық сақтау министрлігі.

Медициналық қатенің бар-жоғын кім шешеді

Өтінішті алғаннан кейін медициналық ұйым тәуелсіз сараптама комиссиясын құрады.

Оның құрамына бейінді мамандар мен сақтандыру ұйымының өкілі кіреді.

Бұл ретте дәрігерлер мен қаралып отырған жағдай орын алған клиниканың басқа да өкілдері комиссия жұмысына қатыса алмайды.

"Ереженің 13 – тармағына, сондай-ақ Кодекстің 270-2-бабына сәйкес, қаралып отырған оқиға болған Денсаулық сақтау субъектісінің өкілдері тәуелсіз сараптама комиссиясының құрамына кірмейді", - деп атап өтті Денсаулық сақтау министрлігі.

Пациенттің өзі, оның жұбайы немесе зайыбы, жақын туысы не заңды өкілі өтінішті қарау кезінде қатысуға, материалдармен танысуға және қосымша қорытындылар беруге құқылы.

Егер комиссия зиян келтірілгенін растаса, оның қорытындысы сақтандыру ұйымына жіберіледі.

Өтемақыны қанша күту керек

Денсаулық сақтау министрлігі өтініштерді қарау мерзімдерін атады:

- Өтініш берілгеннен кейін 10 жұмыс күні ішінде тәуелсіз сараптама комиссиясы құрылуы тиіс.

- Тағы 5 жұмыс күні өтінішті қарауға және қорытынды дайындауға бөлінеді.

- Қажет болған жағдайда қарау ұзартылуы мүмкін, бірақ екі айдан аспайды.

- Қорытындыны алғаннан кейін 2 жұмыс күні ішінде медициналық ұйым оны пациентке, ал зиян расталған кезде – сақтандырушыға жібереді.

- Төлем туралы шешім қабылданғаннан кейін ақша 10 жұмыс күні ішінде аударылуы керек.

Егер өтемақы алынып тасталса не істеу керек

"Тәуелсіз сараптама комиссиясының қорытындысымен келіспеген жағдайда пациент не оның жұбайы (зайыбы), жақын туысы немесе заңды өкілі медициналық қызметтер (көмек) көрсету саласындағы мемлекеттік органға жүгінуге құқылы", – деп хабарлады Денсаулық сақтау министрлігі.

Сонымен қатар, қорытындыға сотта немесе заңда көзделген басқа тәртіппен шағымдануға болады.

Егер пациент сақтандыру төлемін алған болса да, ол алынған сома жеткіліксіз деп санаса, қосымша өтемақы алу үшін сотқа жүгінуге құқылы.

Бұл, атап айтқанда, сақтандыру өтемеген моральдық зиянды және басқа шығындарды өтеу туралы болуы мүмкін.

Ал егер дәрігерде сақтандыру болмаса?

"Егер медициналық қызметкердің немесе медициналық ұйымның кәсіби жауапкершілігі қандай да бір себептермен сақтандырылмаған болса, пациент келтірілген зиянды сот тәртібімен Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасына сәйкес тікелей Денсаулық сақтау субъектісінен не медицина қызметкерінен өтеуді талап етуге құқылы", – деп түсіндірді Денсаулық сақтау министрлігі.