Жеке деректерді жинау және өңдеу: не өзгерді және кім үшін

Атап айтқанда, ұғымдар нақтыланады, оның ішінде дербес деректер бойынша – бұл электрондық, қағаз немесе өзге де материалдық тасығышта тіркелген белгілі бір немесе олардың негізінде айқындалатын Дербес деректер субъектісіне қатысты деректер, оның ішінде биометриялық деректер.

Сондай-ақ, субъектінің өзі немесе оның заңды өкілі меншік иесіне немесе операторға, сондай-ақ үшінші тұлғаға келісім бермей, дербес деректерді жалпыға қол жетімді көздерде таратқан жағдайда, мұндай дербес деректерді кейіннен жинаудың, таратудың немесе өзге де өңдеудің заңдылығын дәлелдеу міндеті оларды жинауды, таратуды немесе өзге де өңдеуді жүзеге асырған әрбір тұлғаға жүктелетіні нақтыланады.

Бұл ретте меншік иелері мен операторлар, сондай-ақ үшінші тұлғалар ҚР заңнамасына сәйкес таратылуға жатпайтын дербес деректерді жалпыға қолжетімді көздерде ақпаратты орналастыру кезінде оларды бүркемелеу жолымен қорғауды қамтамасыз етуге міндетті.

Егер республика заңдарында өзгеше көзделмесе, субъектіге немесе оның заңды өкіліне осы тармақтың бірінші бөлігі негізінде таратылған дербес деректерге қолжетімділік авторизациялау және сәйкестендіру рәсімдерінен өткеннен кейін беріледі.

Ақпарат көзіне сілтеме болған жағдайда, Қағидалардың 4-1, 4-2 және 4-3-тармақтарының негізінде жарияланған дербес деректерді кейіннен жинауға, өңдеуге және үшінші тұлғалардың таратуына жол беріледі.

Бұл ретте ереже Заңның 16-бабында көзделген жағдайларды қоспағанда, дербес деректерді трансшекаралық беру, дербес деректерді жалпыға қолжетімді көздерде тарату, сондай-ақ оларды үшінші тұлғаларға беру түріндегі дербес деректерді өңдеу субъект келіскен жағдайда жүзеге асырылатыны туралы тармақпен толықтырылды.

Дербес деректерді сақтауды меншік иесі немесе оператор, сондай-ақ үшінші тұлға Қазақстан аумағында орналасқан базада немесе цифрлық объектіде жүзеге асырады.

Дербес деректерді жинау, өңдеу шарттарының бұзылуы туралы ақпарат болған жағдайда субъект меншік иесінен немесе оператордан, сондай-ақ үшінші тұлғадан өзінің дербес деректерін бұғаттауды немесе анонимдеуді талап ететіні көрсетіледі.

Жинауды және өңдеуді меншік иесі немесе оператор, сондай-ақ ҚР заңнамасын бұза отырып үшінші тұлға жүргізген дербес деректер, сондай-ақ өзге де жағдайларда субъектінің талабы бойынша жойылуға немесе жойылуға жататыны көрсетіледі.

Дербес деректерді жою туралы талап ҚР цифрлық кодексінің 41-бабының 4-тармағында айқындалған жағдайларда орындалуға жатпайды.

Бұйрық 2026 жылғы 1 қазаннан бастап қолданысқа енгізіледі.