Техникалық қадағалау, лицензиялар, кепілдіктер: ҚР Жаңа Құрылыс кодексі туралы толық ақпарат

Қарағанды облысының МТК басқармасы іздестіру, жобалау және құрылыс-монтаж қызметіне лицензия береді, сәулет және құрылыс саласындағы сарапшыларды аттестаттайды, сондай-ақ жобаларды басқару жөніндегі ұйымдарды аккредиттейді.

Бірінші жартыжылдықта басқарма 597 хабарлама қабылдады, объектілерді пайдалануға берудің 918 актісін қарады және 39 тексеру жүргізді. Қорытындысы бойынша 326 әкімшілік іс қозғалды, 66,3 миллион теңгеге айыппұл салынды, 10 лицензия қайтарып алынды, тағы 127-сі тоқтатылды. Осы уақыт ішінде 270 Мемлекеттік қызмет көрсетілді, олардың сапасына шағымдар түскен жоқ. Барлық мемлекеттік қызметтер толығымен электрондық форматта портал арқылы көрсетіледі eLicense.kz.

Ведомство сонымен қатар ресми сайтта және әлеуметтік желілерде жосықсыз құрылыс салушылардың тізімін үнемі жаңартып отырады. Тұрғындар салынып жатқан тұрғын үй кешенінде рұқсат құжаттарының бар-жоғын 8 (7212) 21-32-06 жедел желі телефоны арқылы тексере алады.

Құрылыс кодексіндегі инновациялар туралы МТК басқарма басшысы Айдын Смағұлов айтып берді.

Негізгі жаңалықтардың бірі объектілерді пайдалануға беруге қатысты. Егер бұрын ГАСК басқармасы негізінен құжаттарды тексерген болса, енді мемлекеттік құрылыс инспекторлары құрылыстың нақты аяқталғанын және оның атқарушылық құжаттамаға сәйкестігін растау үшін нысанға барады.

"Сонымен қатар, техникалық қадағалау құрылыс аяқталғаннан кейін Тапсырыс берушіге беретін құрылыс-монтаждау жұмыстарының сапасы туралы қорытынды енді міндетті түрде ГАСК басқармасымен келісілуі тиіс. Бұған дейін бұл құжатқа тек техникалық қадағалау ұйымы мен оның сарапшысы қол қойған болатын", - деп түсіндірді Айдын Смағұлов.

Тағы бір өзгеріс техникалық қадағалау ұйымдарына қатысты. Енді олар күн сайын құрылыс-монтаж жұмыстарының сапасын бақылауға міндетті. Бұзушылықтар үшін жауапкершілік толығымен аккредиттелген ұйымға жүктеледі. Әкімшілік жауапкершілікке қайта тартылған кезде ол аккредиттеуден айырылуы мүмкін. Айдын Смағұловтың айтуынша, бұл мемлекеттік нысандар құрылысының кешеуілдеуіне әкелуі мүмкін, өйткені Тапсырыс беруші конкурстық рәсімдер арқылы жаңа ұйым іздеуге мәжбүр болады.

Өзгерістер құрылыстың авторлық сүйемелдеуіне де әсер етті (бұл бұрын авторлық қадағалау болған). Енді авторлық сүйемелдеуді жүргізетін мамандар ГАСК басқармасына құрылыс жобасын және ол бойынша сараптамалық қорытындыларды ұсынуға міндетті.

Бұдан басқа, қазір күрделілік деңгейіне және жұмыс түрлеріне қарамастан, мемлекеттік қаражат есебінен салынып жатқан барлық құрылыс объектілері мемлекеттік сараптамадан өтуі тиіс. Бұған дейін бюджеттен қаржыландырылатын техникалық жағынан күрделі емес объектілер үшін заңнама жеке сараптама жүргізуге мүмкіндік берген болатын.

Мердігерлердің кепілдік міндеттемелеріне қойылатын талаптар да өзгерді: салынған нысанның ең төменгі кепілдік мерзімі-бес жыл. Ғимараттардың тірек құрылымдары, шатыры және сыртқы қабырғалары үшін ол он жылға дейін ұзартылды.

"Бұрын объектіні пайдалануға бергеннен кейін ең төменгі кепілдік мерзімі екі жыл болатын", – деп еске салды Айдын Смағұлов.

Тапсырыс берушілердің ГАСК-пен өзара іс-қимылы кезінде де жаңа тәртіп пайда болды. Енді олар портал арқылы инспекторлардың құрылыс алаңына бару кестесін алдын ала келісе алады. Егер кесте ұсынылмаса, Тапсырыс беруші инспекторларға объектіге кіруді қамтамасыз етуге міндетті.

Лицензиялау саласындағы өзгерістер туралы ГАСК басқармасының бейіндік бөлімінің басшысы Тілек Елубай айтып берді.

"Енді заңды тұлғаның құрылтайшыларының құрамы өзгерген кезде лицензияны біліктілік талаптарына сәйкестігін қайта растай отырып қайта ресімдеу қажет болады. Бұрын құрылтайшылар ауысқан кезде лицензия қосымша тексерусіз қайта рәсімделді. Бұл норма құрылыс компанияларының меншік иелерін сату және ауыстыру кезінде бақылауды күшейтуі тиіс", - деп бөлісті тілек Елубай.

Құрылыс сарапшылары үшін де өзгерістер бар: техникалық және авторлық қадағалау бойынша сарапшыларды аттестаттаудың қолданыстағы жүйесінің орнына сертификаттау енгізіледі. Оны ГАСК органдары емес, тәуелсіз сертификаттау орталықтары жүргізеді.

"Мұндай қызметпен айналысу құқығын тиісті конкурста жеңіске жеткен заңды тұлғалар алады. Конкурстың өзін және шарттар жасасуды сәулет, қала құрылысы және құрылыс саласындағы уәкілетті мемлекеттік орган ұйымдастыратын болады. Бірақ бұл өзгерістер 2028 жылдың 1 шілдесінен бастап күшіне енеді", - деді Тілек Елубай.

Тағы бір маңызды жаңалық құрылыс саласын цифрландырумен байланысты. Лицензия алғаннан кейін құрылыс ұйымдарының біліктілік талаптарына сәйкестігін автоматтандырылған Цифрлық жүйе бақылайды.

"Егер жүйе сәйкессіздікті анықтаса, ол автоматты түрде рұқсат беру құжаттарын уақытша тоқтата тұру немесе оларды қайтарып алу туралы шешім қабылдай алады. Сондықтан біз мемлекеттік ақпараттық жүйелердегі мәліметтерді алдын ала өзектендіруді және талаптарға сәйкестігін растауды ұсынамыз", – деп қорытындылады ГАСК басқармасының өкілі.

Фото РСК Қарағанды облысы
Фото ekaraganda.kz