Қазақстанның өзендері, көлдері мен жер асты сулары жаңаша есептеледі

Жұмысты су ресурстары және ирригация министрлігінің Су ресурстары ақпараттық-талдау орталығы орындады. Бассейндік жоспарларды әзірлеу Қазақстанның жаңа Су кодексінде көзделген.

"Бассейн жоспарлары – бұл елдің су ресурстарын басқарудың жаңартылған жүйесінің негізі. Олар сегіз су шаруашылығы бассейнінің әрқайсысы үшін бөлек әзірленеді және аймақтардың нақты ерекшеліктерін ескеруге мүмкіндік береді: су ресурстарының болуы, өзендер мен көлдерге жүктеме, халық пен экономиканың қажеттіліктері, инфрақұрылымның жай-күйі және экологиялық жағдай. Осы құжаттардың негізінде су ресурстарын интеграцияланған басқарудың бас жоспары әзірленетін болады. Бұл құжаттар мемлекеттік жоспарлаудың маңызды элементтеріне айналады", - деді ҚР ІІМ су саясаты департаментінің директоры Серікжан Бекетаев.

Министрліктің хабарлауынша, бірінші кезеңде мамандар бүкіл ел бойынша бастапқы деректерді ауқымды жинау және талдау жүргізді. Атап айтқанда, өзендер, көлдер мен жер асты сулары, климаттық және гидрологиялық сипаттамалары, су шаруашылығы инфрақұрылымының жай-күйі, сондай-ақ экономиканың түрлі салалары тарапынан су ресурстарына жүктеме туралы ақпарат жиналды.

"Зерттеуге ауыл шаруашылығы, өнеркәсіп, энергетика және коммуналдық сектор туралы деректер кірді. Сонымен қатар, өңірлердің әлеуметтік-экономикалық даму көрсеткіштері ескерілді", - деп атап өтті ведомствода.

Жұмыстың келесі кезеңдері су объектілерінің жағдайын тереңірек талдауды қамтиды. Мамандар әр бассейндегі негізгі проблемаларды анықтап, су ресурстарын қорғау және ұтымды пайдалану бойынша шаралар кешенін дайындауы керек.

Шын мәнінде, бұл суды басқарудың жаңа жүйесін құру туралы, онда шешімдер бүкіл ел үшін бірыңғай схема бойынша емес, нақты аймақтардың ерекшеліктерін ескере отырып қабылданады.

Су қауіпсіздігі мәселесі Қазақстан үшін барған сайын стратегиялық сипатқа ие болып отыр. Жағдайға климаттың өзгеруі, трансшекаралық өзендер ағынының азаюы, ауыл шаруашылығы мен өнеркәсіптегі суды тұтынудың артуы, сондай-ақ гидротехникалық инфрақұрылымның бір бөлігінің тозуы әсер етеді.

Бұл жағдайда бассейнді басқару принципіне көшу негізгі халықаралық тәжірибелердің бірі болып саналады. Бұл тәсіл әр аймақтың ерекшеліктерін ескеруге, экономика мен экологияның мүдделерін теңестіруге, сондай-ақ су тапшылығы қаупін тиімдірек болжауға мүмкіндік береді.

Сегіз бассейндік жоспарды әзірлеу су ресурстары саласындағы ұзақ мерзімді жоспарлау және Қазақстанның су саясатын алдағы жылдарға айқындайтын шешімдерді дайындау үшін негіз болуға тиіс.