Қазақстандық ғалымдар өнеркәсіптік шығарындыларды 40 есе төмендететін технологияны әзірледі

Зерттеу нәтижелері бойынша енгізілген шешім өнеркәсіптік шығарындылардағы шаң мен зиянды заттардың мөлшерін ондаған есе азайтуға мүмкіндік береді.

Қазіргі уақытта жобаны өндіріске енгізу жұмыстары Ақтөбе, Ақсу және Екібастұз қалаларында бірқатар өнеркәсіптік нысандарда жүргізілуде. Әзірленген технология металлургия, энергетика, тамақ өнеркәсібі және құрылыс материалдарын өндіруге бейімделген. Бұдан басқа, экологиялық шешімдер Ақсу ферроқорытпа зауытында, "Қазхром" ТҰК АҚ кәсіпорындарында және еліміздің басқа да өндірістік объектілерінде қолданылады.

Осы технологияны Ақтөбе ферроқорытпа зауытында қолданғаннан кейін өнеркәсіптік шығарындылардағы шаң мен зиянды компоненттердің саны шамамен қырық есе азайғаны анықталды. Нәтижесінде атмосфераға шығарылатын өнеркәсіптік шаң мен газдардың көп бөлігі сүзгіден өтіп, әлдеқайда тазартылған түрде ауаға шығарылады. Бұл өнеркәсіптік кәсіпорындардың экологиялық жүктемесін азайтуға және қоршаған ортаны қорғау талаптарын орындауға ықпал етеді.

Жобаның маңызды ерекшеліктерінің бірі оны импортты алмастыратын отандық технология ретінде іске асыру болып табылады. Бұрын мұндай газ тазарту жүйелері көбінесе шетелден жеткізілетін. Жаңа даму қазақстандық кәсіпорындарға отандық ғылыми және инженерлік әлеует негізінде жасалған бірдей тиімді жабдықты пайдалануға мүмкіндік береді.

Ғалымдар мұндай нәтижелерге сөмке сүзгілерін қалпына келтірудің жаңа жүйесін енгізу арқылы қол жеткізді. Бұл технология сүзгі материалын қорғауға, тазалау тиімділігін арттыруға және жабдықтың қызмет ету мерзімін ұзартуға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, жүйе өндіріс процесінің тұрақтылығын қамтамасыз етуге бағытталған инженерлік шешімдермен толықтырылған.

Ғылыми-зерттеу жұмысына қ. Жұбанов атындағы Ақтөбе өңірлік университетінің жетекші ғалымдары қатысты. Атап айтқанда, жобаның ғылыми-техникалық бағытын техника ғылымдарының кандидаты, профессор Марат Иманғазин, PhD докторы, қауымдастырылған профессор Бағдагүл Уахитова және коммерцияландыру және стартаптар департаментінің директоры Нұрбек Дүймұханов үйлестіреді. Жоба экологиялық қауіпсіздік талаптарына және "жасыл" технологиялар қағидаттарына сәйкес келеді.

Жоба Қарағанды қаласында университет пен "KazEnergoMashEkologia" ЖШС арасындағы ғылыми-техникалық ынтымақтастық аясында жүзеге асырылуда. Негізгі сүзу жүйесін құрастыру кәсіпорынның өндірістік базасында жүзеге асырылады.

Жоба аясында ғалымдар Ақтөбе ферроқорытпа зауытының № 1 балқыту цехында кешенді ғылыми-зерттеу жұмыстарын жүргізді. Зерттеу нәтижелері негізінде газ тазарту жүйесінің жобалық-конструкторлық шешімдері жасалды. Ғылыми есеп мемлекеттік ғылыми-техникалық сараптаманың ұлттық орталығында тіркелді, бұл ғылыми нәтижелерді коммерцияландыру жөніндегі конкурсқа қатысуға мүмкіндік берді.

Жоба 350 млн теңге көлемінде мемлекеттік грант алды. Сонымен қатар, өнеркәсіптік серіктестен 123 млн теңгеден астам қосымша инвестициялар тартылды. Екі жыл ішінде жалпы құны 380 млн теңгеге жуық газ тазарту жабдығы әзірленіп, өндіріске енгізілді.