ҚР-да мүгедектік және асыраушысынан айрылу бойынша жәрдемақылар кімге және қанша төленді

Еңбек министрлігінің хабарлауынша, республикалық бюджеттен мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақыларға (МЖӘ) 2025 жылдың басынан бастап 162,8 млрд теңге бөлінген. Қосымша, Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорынан (МӘСҚ) еңбекке қабілеттілігінен айырылу және асыраушысынан айырылу бойынша төлемдерге тағы 22,2 млрд теңге бөлінді.

2025 жылғы 1 сәуірдегі жағдай бойынша:

- Мүгедектігі бойынша МЖӘ алушылар саны 541,1 мың адамды құрайды;
- асыраушысынан айрылу жағдайы бойынша БЖТ алушылар саны-шамамен 196,2 мың адам;
- МӘСҚ-дан еңбекке қабілеттілігінен айырылу бойынша әлеуметтік төлемдерді 90,6 мың адам алды;
- асыраушысынан айрылу бойынша әлеуметтік төлемдер - 63 мыңға жуық отбасы.

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінде түсіндірілгендей, мүгедектік бойынша БЖТ мөлшері мүгедектік тобына және себебіне, сондай-ақ бюджет туралы заңда белгіленген ең төменгі күнкөріс деңгейіне байланысты болады.

Бұл ретте асыраушысынан айрылу жағдайы бойынша БЖТ мөлшері мынадай факторларға байланысты:

- асырауындағы адамдардың саны;
- асыраушысының қайтыс болу себептері;
- ең төменгі күнкөріс деңгейі.

МӘСҚ-дан төленетін әлеуметтік төлемдердің мөлшері жеке есептеледі және мыналарға байланысты:

соңғы 2 жылда әлеуметтік аударымдар жасалған орташа айлық табыс;

- еңбекке қабілеттілігін жоғалту коэффициенті;
- асырауындағы адамдардың саны;
- жүйеге қатысу өтілі;
- табысты алмастыру деңгейі.

"Бұл төлемдер бюджеттен төленетін осындай жәрдемақыларды алмастырмайтынын, бірақ толықтыратынын ескеру маңызды", - деп атап өтті бейінді министрлікте.

Еңбек министрлігі 2025 жылғы 1 қаңтардан бастап мүгедектігі және асыраушысынан айрылуы бойынша Мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақылардың мөлшері 6,5% - ға артқанын, МӘСҚ-дан төлемдер сонша ұлғайтылғанын еске салды.

Сондай-ақ 2025 жылғы сәуірге арналған жәрдемақылар мен төлемдердің мөлшері келтірілген.

Мәселен, ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің деректері бойынша жалпы аурудан Мүгедектігі бойынша БЖТ мөлшері 2025 жылғы сәуірде құрады:

- 1 топ-101 702 теңге;
- 2 топ-81 362 теңге;
- 3 топ - 55 474 теңге.

Әлеуметтік төлемдердің орташа мөлшері:

- еңбек ету қабілетінен айырылу бойынша-70 688 теңге;
- асыраушысынан айырылу бойынша-72 881 теңге.