Бектенов Қазақстанға үздік шетелдік университеттерді тартуды тапсырды

Ол Мемлекет басшысы Үкіметтің кеңейтілген отырысында ғылым саласындағы реформалардың қарқыны мен сапасын сақтаудың маңыздылығын атап өтті.

"Соңғы жылдары отандық ғылымды дамыту үшін оңтайлы жағдайлар жасалуда. 6 жыл ішінде оны республикалық бюджеттен қаржыландыру 6 есеге өсіп, ағымдағы жылы 252,5 млрд теңгені құрады. Ғылымды дамытудың 2029 жылға дейінгі тұжырымдамасына сәйкес, біз бұл саланы қаржыландыруды ЖІӨ-нің 1% - на дейін арттырамыз. Ғылыми, ғылыми-техникалық және инновациялық қызметті салааралық үйлестіру мақсатында өткен жылы "Ғылым және технологиялық саясат туралы" жаңа заң қабылданды, – деді Олжас Бектенов.

Премьер Бизнестің ғылымға инвестицияларын ынталандыру үшін 2025 жылғы 1 қаңтардан бастап салықтық жеңілдіктер енгізілгенін және ғалымдарды әлеуметтік қолдау бойынша нақты шаралар қабылданғанын атап өтті.

"Ғылымның басым бағыттары бойынша іргелі зерттеулермен айналысатын ғалымдар тікелей қаржыландырылады. Жыл сайын 250-ден астам жас ғалым әлемнің жетекші ғылыми орталықтарында тағылымдамадан өтеді. Докторантура бағдарламалары бойынша оқуға арналған білім беру гранттарының саны артып келеді. Ғылымда жастардың үлесі айтарлықтай өсті, бүгінде ол 46% -. құрайды. Жастарды ғылымға одан әрі тарту үшін университеттік ғылыми зерттеулерді белсенді дамыту қажет. Қазақстанда ашылып жатқан шетелдік университеттердің филиалдары ғылымды дамытуда, елдің жаһандық академиялық қоғамдастыққа кірігуінде маңызды рөл атқаруы тиіс", – деп толықтырды ол.

Министрлік басшысы ҚР Ғылым және жоғары білім министрлігіне Қазақстанға үздік шетелдік университеттерді тарту бойынша жұмысты жандандыруды тапсырды.

"Әлемдік тәжірибе көрсетіп отырғандай, ғылымды, технологияларды және инновацияларды дамытуға серпін беретін ғылымды қажет ететін аумақтар – ғылымды қажет ететін аумақтарды құру мүмкін. Ғылым экспортқа бағдарланған жаңа жоғары технологиялық кәсіпорындардың ашылуына өз үлесін қосуы тиіс. Ғылыми әзірлемелерді коммерцияландыру деңгейін арттыру қажет. Өндірістерді локализациялауда, экспорттық өнімді шығарудың жаңа технологияларын әзірлеуде бизнеске жәрдемдесу қажет. Әрбір институттың немесе ЖОО-ның мақсатты тапсырыстар беретін және шығындарды қоса қаржыландыратын ірі кәсіпорын атынан өз серіктесі болуы тиіс. Мұндай мысалдар бар", - деп жалғастырды Олжас Бектенов.

Осыған байланысты премьер-Министр ғылым министрлігіне мүдделі мемлекеттік органдармен бірлесіп ғылыми институттар мен инновациялық өндірістік кәсіпорындардың аумақтық шоғырлануын ескере отырып, ғылым қалаларын құру тұжырымдамасын әзірлеуді тапсырды.

"Әкімдіктер Ұлттық экономика, ғылым, қаржы министрліктерімен бірлесіп өңірлер бөлінісінде ғылымды дамыту бойынша көрсеткіштер мен іс-шараларды ыдырату бойынша жұмыс жүргізсін. Әрбір әкімдік ғылыми-технологиялық сессияларды өткізе отырып, өңірлік ғылымды дамыту жөнінде кешенді шаралар қабылдауы тиіс. Ғылым және цифрландыру министрліктері ағымдағы жылдың соңына дейін ғылымның цифрлық порталын іске қоссын. Ол барлық ғылыми жобалардың, гранттардың, зерттеу нәтижелері мен жарияланымдардың дерекқорларын біріктіруі керек. Сондай – ақ инновациялық жобаларды, ғылыми зерттеулер мен әзірлемелерді енгізуді жеделдету үшін жасанды интеллект технологияларын пайдалану қажет", - деп түйіндеді Үкімет басшысы.