Қазақстанға қоныс аудару: адамдар қай аймақтарға барады және мемлекет оларға қанша ақша береді

Бұл туралы 2025 жылғы 11 ақпанда Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінде (ЕХӘҚМ) айтты. Онда қоныс аударғандардың барлығына мемлекеттік қолдау шаралары көрсетілгенін атап өтті.

"Өңірлер бөлінісінде Павлодар облысына – 3 422 адам, Солтүстік Қазақстан облысына-2 547 адам, Қостанай облысына – 1 020 адам, Шығыс Қазақстан облысына – 781 адам, Ақмола облысына-537 адам, Абай облысына – 530 адам, Ұлытау облысына – 70 адам, Қарағанды облысына – 43 адам қоныс аударды",- деді министрлік.

Қандасы қоныстанған өңірлерге негізінен Моңғолиядан – 1 072 адам, Өзбекстаннан – 908 адам, ҚХР – 762 адам, Ресейден – 164 адам, басқа елдерден – 94 адам келді

Еңбекке қабілетті жастағы 4 279 адам (қоныс аударушылар мен қандастар) тұрақты жұмыс орындарына 2 721 адам жұмысқа орналастырылды, кәсіпкерлік қызметпен 207 адам айналысады, 25 адам бизнес ашу үшін гранттар алды.

Қоныс аударушылар мен қандастар Денсаулық сақтау, ауыл шаруашылығы, білім беру, өнеркәсіп және т.б. салаларда жұмысқа орналасты.

Еңбекминіне қоныс аударудың сәтті мысалдарының бірі Сүлейменовтар отбасы деп аталды, ол олардың өміріндегі оң өзгерістерді атап өтті.

"2023 жылы қоныс аудару бойынша өңірлік квотаға енгізілгеннен кейін Маңғыстау облысынан Солтүстік Қазақстан облысының Тайынша қаласына көшті. Отбасының әрбір мүшесіне 1 690 500 теңге сомаға көшуге материалдық көмек түрінде мемлекеттік қолдау алды, сондай-ақ экономикалық ұтқырлық сертификаты бойынша тұрғын үй сатып алды. Біз көшуге шешім қабылдағанымызға және қоныс аударушыларға жұмыс іздеуге көмектесетін, алғашқы материалдық көмек көрсететін мемлекет тарапынан осындай бағдарлама бар екеніне өте қуаныштымыз", – деді отбасы басшысы Жанболат Сүлейменов.

Жанболат пен оның әйелі Тайынша ауданының Мансап орталығының көмегімен жұмысқа орналасты.

Ерікті қоныс аудару шеңберінде қоныс аударушыларға мынадай мемлекеттік қолдау шаралары ұсынылады:

– көшуге субсидия-отбасының басшысы мен әрбір мүшесіне бір мезгілде 70 АЕК (2025 жылы 275 240 теңге) мөлшерінде;

- отбасы мүшелерінің санына және елді мекенге байланысты 12 ай ішінде 15-тен 30 АЕК (68 980-ден 117 960 теңгеге дейін) мөлшерінде тұрғын үй жалдауға және коммуналдық қызметтерге ақы төлеуге ай сайынғы субсидиялау;

- қысқа мерзімді кәсіптік оқытуға жолдама;

- жұмысқа орналасуға немесе кәсіпкерлік бастаманы дамытуға жәрдемдесу;

- экономикалық ұтқырлық сертификаттарын беру.

Бұдан басқа, өңіраралық қоныс аударуға жәрдем көрсететін жұмыс берушілерге тұрғын үймен қамтамасыз етілген және кемінде екі жыл мерзімге тұрақты жұмысқа қабылданған әрбір қызметкер үшін 400 АЕК мөлшерінде жұмысқа орналасуға біржолғы субсидия беріледі.

Айта кетейік, бұған дейін еңбек министрі жұмыс күшінің ұтқырлығын арттыру үшін адамдарды ерікті түрде көшіру ережелеріне және қандастар мен қоныс аударушыларды қабылдаудың өңірлік квотасына енгізу ережелеріне өзгерістер енгізген болатын.