Бір сағаттың бағасы. Қазақстандық дәрігер уақыт аудармасының ағзаға әсері туралы айтып берді

Киреев уақытты аудару денсаулыққа кері әсерін тигізеді деп санайды, дегенмен әсер ету дәрежесі әр адамға әр түрлі болады.

"Қауіп дененің табиғи биоритмдерінің, яғни циркадиялық ритақтардың бұзылуымен байланысты. Негізгі жағымсыз салдарға ұйқының бұзылуы жатады-ең көп таралған салдары. Уақыттың бір сағатқа ауысуы ұйқысыздықты, күндіз ұйқышылдықты, ұйқы сапасының төмендеуін және соның салдарынан когнитивті құлдырауды (есте сақтау, шоғырлану) тудыруы мүмкін. Сондай-ақ көңіл-күйдің нашарлауы және тітіркенудің жоғарылауы: ұйқының бұзылуы көңіл-күйдің өзгеруімен тікелей байланысты. Адамдар өздерін ашуланшақ, мазасыз сезінуі мүмкін, депрессиялық жағдайларды сезінуі мүмкін.

Тағы бір салдары - жүрек-қан тамырлары ауруларының қаупінің жоғарылауы. Кейбір зерттеулер көрсеткілерді аударғаннан кейінгі алғашқы айларда уақыттың өзгеруі мен инфаркт пен инсульт санының артуы арасындағы корреляцияны көрсетеді. Бұл ұйқы мен ояту нарушенияағының бұзылуына байланысты жүрек-қантамыр жүйесінің кернеуімен байланысты",-деп атап өтті Киреев.

Уақыт аудармасы тудыруы мүмкін тағы бір айқын емес мәселе-ас қорыту проблемалары. Дәрігер түсіндіргендей, циркадиялық ритақтар ағзадағы көптеген процестерді, соның ішінде ас қорытуды реттейді. Олардың бұзылуы асқазан-ішек жолдарының бұзылуына әкелуі мүмкін.

"Өнімділіктің төмендеуі тағы бір фактор болып табылады: ұйқының, көңіл-күйдің және когнитивті функцияның нашарлауы балалардың өнімділігі мен оқу үлгерімінің төмендеуіне әкеледі. Тағы бір салдары - жазатайым оқиғалардың көбеюі. Биоритмдердің бұзылуынан туындаған ұйқышылдық пен зейіннің төмендеуі жол апаттары мен басқа да оқиғалардың қаупін арттыруы мүмкін", - деп қосты дәрігер.

Дмитрий Киреев уақыт аудармасының денсаулыққа әсер ету дәрежесі дененің жеке ерекшеліктеріне, жасына және денсаулық жағдайына байланысты екенін түсіндірді. Созылмалы аурулары бар адамдар, әсіресе жүрек-қан тамырлары және психикалық аурулар, жағымсыз салдарға әкелуі мүмкін.

Осал топқа балалар да кіреді, деп қосты дәрігер.

"Дәрігер ретінде мен қысқы депрессия деп аталатын маусымдық аффективті бұзылыстың (sad) ондаған есе өскенін көремін", - дейді педиатр.

Sad туындаған адамға зиян айтарлықтай болуы мүмкін және өмірдің әртүрлі аспектілеріне әсер етуі мүмкін. Атап айтқанда, бұл ұйқының бұзылуына, тәбеттің өзгеруіне, энергияның төмендеуіне, либидоның төмендеуіне, бас ауруы мен бұлшықет ауырсынуына әкелуі мүмкін. Психологиялық салдардың ішінде sad-тің негізгі симптомы депрессия болып табылады, ол қайғы-қасірет, үмітсіздік, өмірге деген қызығушылықты жоғалту және бұрын жақсы көретін іс-әрекеттерден ләззат алудың төмендеуімен, сондай-ақ жұмыс пен оқуға әсер ететін шоғырлану мен шешім қабылдаудың қиындықтарымен сипатталады.

"Әсіресе бұл жағдай уақыт өте келе иммунитеті төмен, сезімтал жүйке жүйесі және созылмалы аурулары бар балаларға әсер етті. Эпилепсия жағдайларының саны бірнеше есе өсті, бұл көптеген жылдар бойы ремиссияда болды. Бронх демікпесінің ұстамаларын бақылау қиындай түсті, ингаляциялық кортикостероидтардың дозасын арттыру керек, ал иммунитеттің әлсіреуіне байланысты вирустық инфекциялар көбінесе бактериялық инфекциялармен күрделене бастады, бұл антибиотиктер мен ауруханаға жатқызудың жоғарылауымен байланысты",-деп қосты Дмитрий Киреев.