Оқиғалар лентасы
- Қазақстанда Ипотека қымбаттады: ірі қарыздардың үлесі күрт өсті
- Қазақстанда жоғалып кетуі мүмкін мамандықтар аталды
- Қарағандыда Республика даңғылының учаскесі жабылады
- Қазақстанда 33 млн тоннадан астам жем жиналды және қыста астық резервін қалыптастырды
- "Шахтер" қазақстандық талант үшін 50 миллион ұсынып, жауап алды
- Қазақстанда 3,7 млрд теңге шығынмен сыбайлас жемқорлық қылмыстар анықталды
- "Жыл еріктісі" халықаралық сыйлығына өтінімдерді қабылдау басталды
- Қарағанды хайуанаттар бағы арқылы күзетшілердің ізі "төселеді"
- Қазақстандықтар БЖЗҚ-дан ақша алуды жалғастыруда
- Қазақстанда кітапханаларға арналған жаңа ақпараттық портал іске қосылды
- Майқұдық апатының егжей тегжейлері белгілі болды
- Қазақстанда сыртқы жарнама бағасын көтергісі келді
- Қазақстан қылмыстық қызметпен байланысты криптокошелькаларды есепке алу ережесін бекітті
- Қарағанды облысынан келген 41 спортшы Азия ойындарында өнер көрсетеді
- "Өздері үшін" есірткі үшін қылмыстық жаза алынып тасталуы мүмкін
- Арнайы әлеуметтік қызметтерді қаржыландыру тәртібін Қазақстанда өзгерткісі келеді
- Қазақстан мектептерде жаңа тәрбие ортасын қалай қалыптастырады
- Қарағандыда Соқыр өзенінің арнасының 23 шақырымы тазаланады
- Қазақстан 2030 жылға қарай тоғыз аппараттан тұратын халықаралық спутниктік топтаманы жинайды
- "Біз қазір бәрінен қорқамыз": Қос кісі өлтіруден кейін" Оптимист " саяжай қоғамында не болып жатыр
- Саяқ кентінде бес көшедегі жолдар жөнделуде
- Мыңдаған қазақстандықтардың денсаулығына байланысты құқықтары алынып тасталды
- Осакаров ауданында үш ірі өрт болды
- Қазақстанда көлікке электрондық паспорттарды ресімдеу тәртібі қайта қаралады
- ТШО бұрғылау саласындағы қазақстандық қамтуды дамыту нәтижелерін ұсынды
- Қазақстан денсаулық сақтау министрлігі вакцинацияның маңыздылығын еске салды
- Даладан Байқоңырға дейін: Қарағандыда көркем фотосуреттер көрсетіледі
- Қазақстанда жануарларға арналған баспана жұмысының жаңа Ережелері бекітілді
- Емтихан тапсырусыз және қайта оқытусыз: Қазақстан мен Қытай жүргізуші куәлігі туралы келісті
- Қарағандыда Жастар кітапханасы ашылды
- 8 қыркүйек: Халықаралық сауаттылық күні және Қазақстан мен әлемнің басқа да оқиғалары
- 8 қыркүйек: Қарағанды мен облыста жылы және құрғақ ауа райы күтілуде
- Қазақстандағы ТЖМ қызметкерлеріне ақшалай үлес төлемдерінде не өзгереді
- 9 жылдан кейін: Қарағанды облысында сотталған адам туыстарымен кездесті
- Қазақстанда Отбасы күніне арналған апта басталды
- Тоқаев мәдениет және ақпарат министрінің алдында басым міндеттерді белгіледі
- Қазақстанның балабақшалары жалған тәрбиеленушілер үшін ваучерлік жүйеден шығарылуы мүмкін
- Қазақстанда перзентханаларды тексеру қыркүйек айының соңына дейін ұзартылды
- Қазақстандағы ғылыми әзірлемелер жаңа жолмен бағаланатын болады
- Қазақстанда бағаның маусымдық төмендеуі байқалады
- Қарағандылықтар орталық футболдан әлем чемпионатында үздік үштікке енді
- Нотариустардың тегін қызметтері: Конституциялық Сот норманы тексереді
- Колледж студенттерін нашар үлгерімі үшін стипендиядан айыру заңды ма
- Қазақстанда мектеп оқулықтары қалай тексеріледі
- FPV-дрондар, шеру және қоян-қолтықой: Қарағандыда крап берет сынақтары қалай өтті
- Президент экология және табиғи ресурстар министріне бірқатар тапсырмалар берді
- "Сарыарқа" Қазақстан чемпионатының матчында "Ақтөбені" жеңді
- Қазақстанда 11 мың шақырымға жуық жол құрылыспен және жөндеумен қамтылған
- Қарағандыда саяжай алабында екі адамды өлтірді деген күдікті ұсталды
- Финонченко "Шахтер" КПЛ-ге оралғаннан кейін бірінші орын үшін күрес туралы мәлімдеме жасады
- "Назар аударыңыз, балалар!": полиция оқушылардың қауіпсіздігін бақылауды күшейтті
- "Шахтер" команданы Бірінші лигада қалдырады және күшейту жоспарларын шешеді
- Демалыс күндері Қарағанды облысында жүзге жуық қауіпті жағдай орын алды
- Тоқаев Қазақстан Вице-Президентінің өкілеттігін бекітті
- Қарағандыда Қазақстан көшесіндегі тұрғындар өз үйлерінің үйінділерінің астында қалудан қорқады
- ІІМ-де шетел азаматтығын алу кезіндегі іс-қимыл тәртібі түсіндірілді
- Қазақстандағы әскери қызметшілер жұмыстан шығарылғанға дейін алты ай бұрын жаңа жұмысқа дайындалғысы келеді
- Теміртауда бес жасар қыз терезеден құлағаннан кейін қайтыс болды
- Тоқаев Қазақстан құрамасын көшпенділер ойындарындағы жеңісімен құттықтады
- Қазақстандықтар зейнетақы жинақтарының 100% -ные жеке қолына бере алады-түзетулер күшіне енді
- 7 қыркүйек: таза ауа, қазақстандық жаңалықтар және әлемдік тарих беттері
- "Ғалымдар оның шығу тегін білмейді". Қазақстандықтар қыркүйек айында сирек кездесетін жұлдыздардың құлауын көреді
- Қазақстанда қанша шетелдік жұмыс істейді және олар қайдан келді
- Маринадталған қияр джемге қарағанда арзан: қазақстандықтар дайындамаларға қанша ақша жұмсайды
- ChatGPT дәлірек жауап алу үшін қазақ мәдениеті мен дәстүрлерін түсінуге үйретеді
- Шетелдіктерге арналған Казино Қазақстанның алты облысында ашыла алады
- Қазақстанның шығармашылық жоғары оқу орындары мен колледждерінде жаңа мамандықтар пайда болды
- Қазақстанда "Қала хикаялары" қалалық проза байқауы басталды
- Қазақстанда тауарлар мен қызметтердің бағасы ең күшті өскен жерде
- Қазақстандық ғалымдар дрондарды ауыл шаруашылығына пайдалы жәндіктерді қоныстандыруға үйретті
- Қазақстанның білім беру саласындағы қызмет көлемі 2 трлн теңгеден асты
- Қазақстанда дәрі-дәрмек өндірісі үш жылда 37% - ға өсті
- Қарағандының Майқұдық қаласында таңертең апат болды
- Төрт туроператорды ҚМДБ 2027 жылы қажылықты ұйымдастыру үшін таңдады
- Қазақстанда 5 жастан 9 жасқа дейінгі әрбір төртінші баланың артық салмағы бар — денсаулық сақтау министрлігінің деректері
- Қазақстанның денсаулық сақтау саласындағы қызмет көлемі 1 трлн теңгеден асты
- Неліктен Temu қазақстандықтардан 16% ҚҚС ала бастады: МКК түсіндірмелері
- Қазақстанда жүрекке қандай күрделі операциялар жасалады
- Қазақстанның түрлі қалаларында смартфонды жөндеу қанша тұрады
- Қазақстандағы жаңа автомобильдердің 70% - ы несиеге сатып алады3
- Қазақстанда жүрек ауруынан болатын өлім-жітім төмендеді
- Қазақстан шытырман оқиғалы туризмді дамыта бастайды
- Қазақстанның Әуе қорғанысы АИ элементтері бар басқару жүйелерін сынады
- Егер көршілердің балалары түнде шу шығарса, қазақстандықтарға не істеу керек
- Екі жыл ішінде Қазақстанда 54 жаңа кен орны ашылды
- Несиелер, гранттар және кәсіп: Қазақстандағы мерзімді басылымдар үшін не қарастырылған
- Қазақстанда алғаш рет ИКАО ның авиациялық қауіпсіздік жөніндегі жаһандық кездесуі өтеді
- Кредиттік тарих дегеніміз не және ол Қазақстанда қанша сақталады
- Қазақстанда ЖК саны күрт қысқарды
- Бразилия Қазақстанға мал шаруашылығында эмбрионалды технологияларды бірлесіп дамытуды ұсынды
- Неліктен өзіңізге интернет диагнозын қоюға болмайды
- Өңдеу өнеркәсібі алғаш рет Қазақстанда өндірісті тұрақты айналып өтті
- Су мамандықтары бойынша гранттар саны төрт есеге жуық өсті
- Қазақстанда психологтардың тізілімі құрылады
- Қазақстандық аграршылар 7,7 млн тонна астық бастырды
- Қазақстанның өзендері мен су айдындарының жағасынан 1,5 мың тонна қоқыс шығарылды
- Қазақстанның тау кен өндіру саласын жаңғыртуға 530 млрд теңгеден астам қаражат жұмсалды
- Қазақстанда балалардың әл-ауқат индексі 61,5 балға жетті
- Қазақстанда қайта жаңғыртудан кейін бірден бес теміржол вокзалы ашылды
- Қазақстанның ірі қаласынан Армения мен Түркияға рейстер іске қосылады
- Қазақстанда қылмыс деңгейі төмендеуде
- Әлеуметтік желілер мен агрессивті жарнама оқушылардың санасына қалай әсер етеді
- 78,6 млрд долларға 215 жоба Қазақстанның жаңа инвестициялық цикліне енді
- Қазақстан мен БҰҰ құқық қорғау органдарын даярлау орталығын құруды пысықтайды
Сауалнама
- Әрине. Ол қазірдің өзінде қалтасын айтарлықтай ұрады;(601)
- Мен айырмашылықты сезбедім/а(1411)
Гадание металлом, древняя бритва и каменные лучи: как прошел сезон раскопок у карагандинских археологов
Сезон раскопок в этом году карагандинский археолог Игорь Кукушкин оценивает как хороший: исследовано много объектов, находки – интересные, а один из курганов исследовали целых пять недель. Как могли гадать лекари с помощью металла, как выглядит бритва Бронзового века и что означают каменные лучи на кургане, ученый рассказал ekaraganda.kz.
Археологи Сарыаркинского археологического института в Карагандинском университете имени Е.А. Букетова работают над восстановлением найденных сосудов и не только. Игорь Кукушкин рассказывает: в этом году археологическая экспедиция вуза вновь работала в Шетском районе, снова – в рамках развития историко-археологического парка Талды. Финансирование исследований, как и прежде, ведется управлением культуры, архивов и документации Карагандинской области через Центр по сохранению историко-культурного наследия. Работали, говорит Игорь Алексеевич, с июня по август, в команде – около 15 человек, среди которых были и новые лица, но костяк группы всегда остается один.

- В этом году мы исследовали разные памятники: несколько курганов, которые можно отнести к ранне-Алакульскому времени – это первая четверть II тысячелетия до нашей эры, к Алакульскому – вторая четверть этого же тысячелетия, а также мавзолеи Бегазы-дандыбаевской культуры эпохи поздней бронзы, - делится Игорь Кукушкин. – В сезоне году был исследован, наверное, самый крупный ранне-Алакульский курган в Центральном Казахстане диаметром порядка 30 метров.
Это своего рода царский курган эпохи бронзы, уточняет археолог: высота приличная – 1,5-2 метра, курган многослойный: сверху – захоронения позднего Золотоордынского времени, ниже – захоронения раннего Железного века, но основное – камера эпохи бронзы, размером 3,5 на 2 метра. Правда, она оказалась ограбленной.
- Такие крупные курганы грабители без внимания не оставляли, но мы нашли там два наконечника стрел: один классический, большой, костяной, четырехугольный в сечении, другой – так называемый томар – с притупленной боевой частью. Его, видимо, использовали для охоты на пушного зверя, чтобы не повредить шкурку, - поясняет Игорь Кукушкин. – Интересно то, что рядом были парные захоронения лошадей в позе скачущего галопа. Лежали животные друг за другом в восточном направлении. Это, опять же, доказывает, что погребенный относился к родовой военной аристократии.
Еще один интересный аспект этого кургана, продолжает ученый – порядка 30 детских захоронений, причем не на уровне остальных, а сверху. Относятся они к одному времени. Детская смертность, объясняет Игорь Кукушкин, была в то время высокая: рожали часто, но возможностей для поддержания здоровья малыша могло и не быть.
.jpg)
Центральное же погребение большого кургана ограбили, но в одном из захоронений археологи отыскали бронзовый слиток непонятной формы размером с человеческую руку.
- Сейчас можно сказать, что формой он даже похож на частицу коронавируса, - описывает Игорь Алексеевич. – У нас не было мыслей о том, что это такое, но нам предложили следующую интерпретацию: в казахской этнографии известны случаи, когда болезнь человека определяли по форме металла. Допустим рядом с головой заболевшего – сосуд с водой: туда выливают жидкий металл, и по его форме знахарь диагностирует болезнь. Мы, конечно, отправим слиток на анализ, но предварительная версия такова.
В одном из неграбленых женских захоронений в тех же местах археологи нашли бронзовый нож в сосуде, а снизу, предположительно, был кусок мясной пищи: здесь же нашли кости. Находки ножей в женских погребениях, попадаются нашим ученым не впервые. Видимо, таким образом женщина была представлена как хозяйка.
- В другом неграбленом парном захоронении Алакульского периода над головой мужчины тоже лежал нож – уже не в сосуде, а женская часть погребения была очень богатой по меркам того времени. На женщине была относительно неразрушенная челюстно-лицевая подвеска из украшенных бляшек, большая гривна, плакированные золотом серьги в полтора оборота, - рассказывает Игорь Кукушкин. – Украшена была и обувь: мы нашли бусины. Такие захоронения встречались нечасто, и это тоже указывает на знатное происхождение: возможно, при жизни женщина занималась какими-то культовыми вещами. Еще в одном захоронении мы встретили каменные плиты – они подобно лучам расходятся в стороны: это можно интерпретировать как солнце или как колесо.
Бегазы-дандыбаевских мавзолеев команда Игоря Кукушкина исследовала несколько: все они тянутся вдоль реки с Востока на Запад и в основном построены из камня. Распознать их легко, говорит ученый: они видны на поверхности и обычно расположены компактными группами, а характерная черта именно Бегазинских мавзолеев в том, что это, по сути, поверхностные захоронения. Вокруг них – ограды, в зависимости от знатности человека и его роли в общественной жизни. Однако, несмотря на близость культур, мавзолеи отличаются друг от друга: у них разная архитектура, хотя принципы устройства одинаковы.
- Мы исследовали один крупный, можно сказать элитный, мавзолей. Конечно, он меньше небезызвестной Пирамиды, но своим выходом смотрит как раз на нее. Рядом с этим мавзолеем в общей сложности было исследовано порядка шести-семи сооружений разного размера и формы, - рассказывает Игорь Алексеевич. - Самый большой мавзолей состоял из ограды, в центре которой – погребение, между ними все заложено камнем, а по периметру – еще одна ограда. Другой мавзолей был окружен двумя оградами, в остальных же могли отразиться межкультурные связи: встречаются и заглубленные захоронения, где ящики могут быть составлены из шести или семи плит, имеют округлую форму, и вокруг них – круглая ограда, к примеру. Но эти мавзолеи собраны на одном могильнике, и сотворены они были примерно в одно время.
В мавзолеях нашли глиняную керамику: некоторые сосуды имеют не традиционную форму кувшина, а полую ножку и подквадратное устье – это вазы. Такие вазы, говорит Игорь Алексеевич, они встретили впервые, и возможно, в них наливали напиток. В мавзолеях Дандыбай еще в 30-х годах находили такие сосуды, но округлые, и тоже на полых ножках, добавляет археолог. Орнамент на них приближен к андроновскому – здесь отражены геометрические узоры. В других мавзолеях ученые отыскали бронзовое долото для работы по дереву, с которым сохранился деревянный черенок. Были среди находок и лощила: видимо, ими дорабатывали металл после отливки.
Наиболее интересная находка, признается Игорь Кукушкин – бронзовая бритва размером с ладонь, которая на первый взгляд может показаться скорее женским украшением.
- На территории Казахстана и Средней Азии известно, может, три-четыре таких экземпляра, мы ее нашли впервые, - продолжает археолог. – Края острые, есть ограничитель для деревянной ручки и выемка для нее. Обычно они сохраняются плохо – бритвы тонкие, а мы нашли целую. В центре – идеально круглое отверстие, но причины такой его формы неизвестны: возможно, дело в эстетике. Бритва была компактной и удобной для носки, и поскольку найдена она в мавзолее, то принадлежала знатному человеку.
Сейчас коллекция находок прошедшего сезона частично реконструирована, но предстоит еще много работы по реконструкции. Эти находки будут отправляться на анализ.
Фото Евгения Дмитриева



vk
facebook
twitter
ok
mail.ru
instagram
youtube

Хабарландырулар
Ауа райы
Медиа
Анықтамалық





