ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі шұғыл түрде бағаны төмендетуді талап етеді

Кездесудің басты тақырыбы әлеуметтік маңызы бар өнімдердің бағасын тұрақтандыру болды. Министр бұл мәселе мемлекет үшін маңызды мәселелердің бірі болып қала беретінін атап өтті.

"Халықты азық — түлікпен қамтамасыз ету — бірінші кезектегі міндет", - деді ол.

Оның айтуынша, инфляцияның өсуі азық-түлік қауіпсіздігіне тікелей әсер етеді.

"Ауыл шаруашылығындағы оң динамикаға қарамастан, бірқатар жүйелі проблемалар сақталуда. Бағаны тұрақтандыру және ішкі нарықты тұрақты қанықтыру үшін қосымша тиімді шаралар қабылдау қажет", - деп атап өтті министр.

Елімізде реттеу құралдарының кешені іске асырылуда. Тұрақтандыру қорларында әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларының қорлары қалыптасуда, сауда желілерінде "айналым схемасы" қолданылады, ал ӘМАТ тізбесі 19-дан 31-ге дейін кеңейтілді. Сондай — ақ сауда үстемесіне бақылау орнатылды-15% - дан аспайды.

Алайда, осы шараларға қарамастан, баға қысымы сақталады.

Ауыл шаруашылығы вице-министрі Азат Сұлтанов азық-түлік тұтыну қоржынының 40% - дан астамын алып жатқанын және инфляцияның басты факторы болып қала беретінін атап өтті.

"2026 жылдың бірінші тоқсанының қорытындысы бойынша жылдық инфляция 11%—. құрады, бұл ретте Азық-түлік бағасының өсуі 11,7% - ға, ал әлеуметтік маңызы бар өнімдерге-5,4% - ға жетті. Орташа республикалық көрсеткіштердің едәуір артуы 12 өңірде тіркелді. Оның ішінде Ұлытау облысы — 9,7%, Маңғыстау облысы — 8,7%, Ақтөбе облысы — 7,7% және Жамбыл облысы — 7,2%", - деп хабарлады АШМ.

Бұл ретте, ведомствода атап өткендей, өнімдердің көпшілігі жеткілікті көлемде өндіріледі. Бұл тұтынушы үшін түпкілікті бағаға әсер ететін "өндіріс — сақтау — сату" тізбегіндегі теңгерімсіздіктердің болуын көрсетеді.

"Жағдайды тұрақтандыру үшін өңірлер тұрақтандыру қорларын қалыптастыруға 42,5 млрд теңге және "айналым схемасын"іске асыруға 78,2 млрд теңге бөлді. Маусымаралық кезеңде картоп, пияз, қырыққабат және сәбізді қоса алғанда, 247 мың тонна көлемінде көкөністер қоры қалыптастырылды", - деп хабарлады Қазақстанның ауыл шаруашылығы министрлігі.

Алайда проблемалар да анықталды. Кейбір жағдайларда интервенциялар уақтылы жүргізілмейді, бұл қабылданған шаралардың тиімділігін төмендетеді.

"Өндірістің өсуіне қарамастан, жекелеген өңірлер жоспарлы көрсеткіштерге қол жеткізген жоқ. 2026 жылғы қаңтар–ақпанда азық-түлік өнімдерін шығару көлемі 111,9% нақты көлем индексі кезінде 665 млрд теңгені құрады (жоспар бойынша 104,3%), алайда артта қалушылық Батыс Қазақстан, Қызылорда, Маңғыстау облыстарында, Ұлытау және Алматы облыстарында тіркелді", - деп хабарлады АШМ.

Кеңес барысында баға өсімі жоғары өңірлердің өкілдері тыңдалды. Талқылау қорытындысы бойынша министр әкімдіктерге қысқа мерзімде қосымша шаралар қабылдауды тапсырды.

Басым міндеттердің қатарына көкөніс өнімдерін уақтылы келісімшарт жасау, оңтүстік өңірлермен ерте көкөністерді жеткізуге шарттар жасасу, тұрақтандыру қорларын тиімді пайдалану және қорларды толықтыру жатады.

Қорытындылай келе, Айдарбек Сапаров жағдай Үкіметтің ерекше бақылауында екенін атап өтті.

"Барлық деңгейлерде тиімді жұмысты қамтамасыз ету, бағаның өсуіне жол бермеу және ішкі нарықты үздіксіз қамтамасыз ету жөнінде шаралар қабылдау қажет".

Бағаны одан әрі тұрақтандыру аймақтық шаралардың тиімділігіне және бүгінгі таңда өнім құнын қалыптастыруда шешуші рөл атқаратын логистикалық теңгерімсіздіктерді жоюға байланысты болады.