Қазақстан ІІМ кәмелетке толмағандармен және олардың ата-аналарымен жұмыс істеу ережелерін жаңартты

Жаңа нормалар 2026 жылғы 15 наурыздан бастап күшіне енеді.

Жаңартуға сәйкес, инспекторлар қазір ата-анасының қамқорлығынсыз қалған және ерекше күтімді қажет ететін балаларды ерекше режимдегі білім беру мекемелеріне, кәмелетке толмағандарды бейімдеу орталығына немесе балаларды қолдау орталығына жеткізеді. Құқық бұзушылықтың алдын алу туралы заң шеңберінде қорғау нұсқамасын беру мүмкіндігі енгізілді.

Учаскелік инспекторлар сондай-ақ кәмелетке толмағандардың құқыққа қайшы мінез-құлық жағдайларын тіркейді, балаларды тәрбиелеу, оқыту немесе күтіп-бағу жөніндегі өз міндеттерін орындамайтын ата-аналарды немесе заңды өкілдерді, сондай-ақ оларды қоғамға жат әрекеттерге тартатындарды анықтайды және кінәлілерді жауапқа тарту үшін шаралар қабылдайды.

Егер баланы ата-анасына немесе заңды өкілдеріне беру мүмкін болмаса, аталған мекемелерге орналастыру туралы қаулы ресімделеді.

Профилактикалық есепке алу және бақылау тәуекел аймағындағы барлық кәмелетке толмағандарға, сондай-ақ олардың міндеттерін орындамайтын немесе балаларға теріс әсер ететін ата-аналары мен заңды өкілдеріне қолданылады.

Есепке қою кезінде құқықтар мен міндеттер, сондай-ақ ҚР заңдарында белгіленген жауапкершілік түсіндіріледі.

Атап өтілгендей, барлық мәліметтер құқық бұзушылықтың алдын алу үшін ғана пайдаланылады және үш жұмыс күні ішінде ІІМ интеграцияланған деректер банкіне енгізіледі.

Әр адам үшін профилактикалық жұмыстың жеке жоспары жасалады. Тоқсан сайын ішкі істер органының бастығы оның орындалуын бақылайды.

Егер кәмелетке толмаған бала есепке алудың бірнеше санатына жататын болса, профилактикалық бақылау жүргізу неғұрлым маңызды санат бойынша жүзеге асырылады.

Бұл өзгерістердің мақсаты өмірлік қиын жағдайға тап болған балаларды уақтылы анықтау және қорғау, сондай — ақ тәрбиелеу жөніндегі өз міндеттерін орындамайтын ересектерді жауапкершілікке тарту болып табылады.